Co to jest alternator i dlaczego jest tak ważny?

Za zasilanie instalacji elektrycznej w samochodzie oraz ładowanie akumulatora w czasie jazdy odpowiada alternator samochodowy. To stosunkowo proste urządzenie opatentowane pod koniec XIX wieku przez Nikolę Teslę. Mimo upływu lat jego podstawowa zasada działania nie uległa większym zmianom – wciąż zapewnia odpowiednią dawkę energii wszelkim systemom w aucie, od komputera pokładowego, przez światła i radio, aż po poduszki powietrzne i nowoczesne systemy bezpieczeństwa. 

W wielu przypadkach kierowcy dowiadują się o istnieniu alternatora dopiero wtedy, gdy coś zaczyna szwankować. Jednym z pierwszych sygnałów może być zapalenie się kontrolki akumulatora na desce rozdzielczej, sugerującej problemy z ładowaniem lub napięciem w układzie elektrycznym. 

alternator-samochodowy

Budowa i zasada działania alternatora

Alternator składa się z kilku kluczowych elementów: 

  • Obudowa (przednia i tylna) 
  • Koło pasowe 
  • Wirnik 
  • Stojan (twornik) 
  • Zespół prostowniczy (prostownik) 
  • Regulator napięcia 
  • Szczotki na szczotkotrzymaczu 
  • Łożyska 
  • Przewody alternatora 

Mechanizm działania alternatora można sprowadzić do generowania prądu przemiennego na skutek ruchu obrotowego wirnika. Pasek klinowy (często wielorowkowy) przekazuje energię z silnika na koło pasowe alternatora. Gdy wirnik zostaje pobudzony napięciem, wytwarza się pole elektromagnetyczne, a w stojanie (tworniku) powstaje prąd trójfazowy. Następnie prostownik zamienia prąd przemienny na prąd stały, który zasila instalację samochodu. Regulator napięcia czuwa natomiast nad stabilnym poziomem napięcia, niezależnie od prędkości obrotowej silnika. 

Ponieważ proces generowania energii wiąże się z wysoką temperaturą, alternator posiada wentylator, zapewniający ciągłe chłodzenie urządzenia.

budowa-alternatora-samochodowego

Objawy zepsutego alternatora

Zepsuty alternator nie powoduje natychmiastowego unieruchomienia auta. Energia elektryczna zmagazynowana w akumulatorze sprawia, że samochód może jechać dalej, jednak kiedy jej zabraknie, podróż dobiegnie końca. Rozładowany akumulator to po prostu brak możliwości uruchomienia samochodu. W takiej sytuacji część kierowców niekiedy próbuje włączać silnik raz za razem, ale “kręcąc” rozrusznikiem mogą jedynie doprowadzić do jego awarii. 

Zepsuty i niedziałający już w ogóle alternator to nie jedyny problem występujący w związku z tym podzespołem. Alternatory zużywają się wraz z czasem podczas użytkowania samochodu. Kiedy praca tego elementu stanie się mniej efektywna, wystąpią wspomniane wcześniej wahania napięcia prądu w układzie, jednak kontrolka alternatora będzie włączała się i wyłączała. Przez to, niedoświadczony kierowca może bagatelizować problem. A po pewnym czasie uszkodzony, ale wciąż działający alternator ostatecznie odmówi posłuszeństwa. 

Objawy uszkodzonego alternatora

Bardzo łatwo jest zauważyć, kiedy alternator kompletnie przestaje działać. Wtedy nasze auto przejeżdża jeszcze kilka kilometrów na zapasie prądu w akumulatorze, po czym silnik wyłącza się i nie daje się włączyć. Nieco trudniej jest zorientować się, że alternator ma “tylko” jakąś usterkę. Uszkodzenia powodują jednak kilka objawów, które są dość charakterystyczne i wyraźnie wskazują, gdzie należy szukać problemu. Należą do nich: 

  • Problemy z rozruchem silnika, niedostateczne napięcie prądu powoduje, że silnik nie zapala się “od pierwszego kręcenia”, a czasem dopiero przytrzymanie kluczyka w pozycji “start” przez kilka sekund daje pożądany efekt. 
  • Pasek klinowy piszczy. To sygnał, że najwyższa pora go wymienić, co na szczęście nie wiąże się ze zbyt dużym wydatkiem. Ile kosztuje wymiana paska klinowego? Koszt ten wynosi ok. 50 złotych. Wielorowkowy pasek klinowy odpowiada za to, aby energia spalania paliwa w silniku była wykorzystana do wytwarzania prądu. 
  • Problemy ze światłami, wahania napięcia mogą powodować także nierówną pracę świateł, tzw. “mruganie”, a także prowadzić do szybszego zużywania się i przepalania żarówek. 
  • Łożyska alternatora szumią. Uszkodzone łożysko alternatora objawia się hałasem powodowanym przez wyeksploatowaniem, potocznie łożysko “kończy się”. To bardzo charakterystyczny objaw, który powinien skierować właściciela auta do serwisu. Ignorowanie tego sygnału może spowodować, że wirnik zacznie trzeć o stojan, a wtedy alternator bardzo szybko będzie nadawał się wyłącznie do śmietnika. 

Uszkodzony alternator – przyczyny

Najczęstszą przyczyną uszkodzenia alternatora jest dostanie się do niego brudu oraz płynów. Każdy wyciek oleju albo innego płynu eksploatacyjnego może tę część uszkodzić, podobnie jak na przykład błoto pośniegowe zawierające sól z drogi. Tak jak wspomnieliśmy, alternator zużywa się także wraz z wiekiem. Najbardziej typowe usterki, do jakich może dojść, obejmują między innymi pęknięcia obudowy alternatora, zużyte szczotki węglowe, uszkodzone przewody alternatora czy łożyska oraz niesprawny regulator napięcia. 

alternator-samochodowy

Spalony alternator przyczyny

Innym problemem może być także spalenie stojana, które ma swoją przyczynę z kolei w zbyt dużym obciążeniu alternatora. Powoduje ono powstanie zbyt wysokiej temperatury i zwarcie, które nieodwracalnie uszkadza stojan. By nie dopuścić do takiej sytuacji, należy dbać o akumulator, a także nie obciążać zbytnio instalacji elektrycznej, jeśli alternator w naszym samochodzie ma już swoje lata. 

Ile kosztuje wymiana alternatora?

Jeżeli usterka alternatora jest poważna, najlepiej od razu wymienić tę część i zapewnić sobie spokój na kolejne lata korzystania z samochodu. Nowa część to niestety dość duży wydatek. W zależności od tego jaki alternator pasuje do naszego auta musimy liczyć się w takiej sytuacji z kosztami od 300 do nawet 3000 złotych. Cena alternatora to nie wszystko, gdyż trzeba jeszcze liczyć się z kosztami wymiany.  

Często spotkać można oferty używanych alternatorów, jednak mało kto wie jaki alternator wybrać żeby nie narazić się na kolejne usterki. Innymi słowy można powiedzieć, że jest to kupowanie kota w worku, bez niemal żadnej gwarancji. Czyli proszenie się o kłopoty i kolejne wydatki. O wiele lepszym rozwiązaniem jest oddanie naszego alternatora do regeneracji. 

Ile kosztuje regeneracja alternatora?

Koszt wykonania takiej usługi to o wiele mniej, niż zapłacimy za nową część. Za wymontowanie go, sprawdzenie stanu podzespołów i wymianę tych uszkodzonych na nowe, po czym ponowne zamontowanie zapłacimy od około 250-500 złotych. Im droższy jest nowy alternator do naszego auta, tym więcej zaszczędzimy, regenerując stary. Cena regeneracji alternatora nie jest wyjątkowo wysoka, dlatego jest to rozwiązanie niezwykle popularne i oferowane przez wiele warsztatów samochodowych. Pozwala ono zaoszczędzić niemałą sumę, a do tego daje nam gwarancję warsztatu na wykonaną naprawdę. Oczywiście decydując się na regenerację najlepiej skorzystać z oferty warsztatów, które specjalizują się w tego typu urządzeniach oraz mogą się pochwalić dobrymi opiniami od swoich klientów.

Czy to już czas na nowy samochód? Pobierz bezpłatny raport awaryjności samochodów używanych

Zastanawiasz się, czy jeszcze naprawiać swój samochód, czy jednak lepiej poszukać innego?   
Pobierz bezpłatny raport awaryjności samochodów używanych, przygotowany na podstawie 50 000 zgłoszeń awarii. W materiale znajdziesz analizę awaryjności marek i modeli, koszty napraw i najczęstsze awarie, statystyki i wykresy oraz wnioski ekspertów. Raport awaryjności od GetHelp.pl pomoże Ci podjąć świadomą decyzję zakupową.

raport-awaryjnosci-samochodow-uzywanych-gethelppl

Pobierz darmowy raport o awaryjności samochodów używanych

Dowiedz się, co najczęściej się psuje i ile kosztują poszczególne naprawy. Wypełnij formularz, aby pobrać raport.

Udało się! Raport o awaryjności już czeka na Twoim mailu!

Dziękujemy za zainteresowanie.